Ik ben geen voorstander van het te pas en te onpas gebruik van het woord ‘visie’, vaak gevolgd door een “visie-kun-je-overal-op-toepassen” power-speech van 15 minuten door een iets te fanatieke spreker (zie serendipity, dat vind ik wél mooi). Het valt me echter op dat er nog steeds projecten (van klein tot groot) uitgevoerd worden zonder enige vorm van visie. Visie is niet alleen belangrijk voor het interne projectteam, maar ook voor leveranciers die uitgenodigd worden voor de pitch, en het uiteindelijke bureau dat de opdracht gaat uitvoeren. Het dient als leidraad vanaf het moment dat het idee ontstaat, gedurende de realisatiefase, en de totale levensduur van het project. Een visie zorgt voor focus – ook al zo’n zin die je in eerder genoemde speeches regelmatig terug hoort.
Waar moet een visie aan voldoen? Een visie beschrijft in ieder geval de volgende componenten:
- wat is in de basis de hoofdfunctionaliteit van de applicatie;
- welke doelgroep is verantwoordelijk voor het succes van het project;
- wat is het onderscheidend vermogen van het eindproduct.
Een praktisch voorbeeld;
www.exclusieveherenenkledingvoordezakenman.nl is een webwinkel waar succesvolle jonge mannen online kwaliteitshemden en -pakken kunnen aanschaffen. In tegenstelling tot het andere online herenkledingwinkels, staat exclusiviteit, gebruikersgemak, hoge service en vertrouwen bovenaan bij www.exclusieveherenkledingvoordezakenman.nl.
- Deze visie beschrijft de basisfunctionaliteit: webwinkel;
- Het beschrijft de doelgroep: succesvolle jonge mannen; en
- Het beschrijft het onderscheidend vermogen; exclusiviteit, gebruikersgemak, hoge service en vertrouwen.
Bij het opstellen van de eisen en wensen dient bij elk onderdeel getoetst te worden of dat het de visie ondersteund. In bovenstaande visie is het aanmelden van de productcatalogus bij prijsvergelijk-sites niet relevant, terwijl het ondersteunen van verschillende aflevermogelijkheden juist wel weer relevant is. Ook kan de prioriteit van features – relevant bij timeboxing - beter bepaald worden bij een heldere en eenduidige visie.
Het is dan ook belangrijk dat de visie vast staat voordat er bij diverse bureau’s een offerte-aanvraag wordt ingediend. Sterker nog – zodra het idee op de tekentafel komt is het belangrijk dat er richting wordt bepaalt. Zelfs de selectie van bureau’s kan afhankelijk zijn van de visie. Uiteraard kan het zijn dat er met een vaste partner gewerkt wordt – die actief meedenkt tijdens het opstellen van de visie. Als het goed is – uitzonderingen daar gelaten – is een visie een afgeleide van een bedrijfsmissie. De visie staat, in de meeste gevallen, dus los van beschikbare technologieën, trends of inhoudelijke kennis op het gebied van eCommerce. Het dient als ultiem doel, vuurtoren, of wat voor welke metafoor die je voor iets dergelijks kunt verzinnen dan ook.
Als er een visie eenmaal geformuleerd is, kan er verder worden nagedacht over een strategie; hoe realiseert men de visie; er kunnen uiteindelijk concrete doelstellingen worden opgesteld. Toets tijdens de uitvoer van het project samen met de leverancier geregeld of dat de visie nog klopt – hang een A4′tje ergens in het zicht en bespreek het met het projectteam. Dat wil inderdaad zeggen dat een visie niet definitief hoeft te zijn. Het kan goed zijn dat tijdens de realisatie – door voortschrijdend inzicht – de visie aangepast moet worden. De visie is niet alleen dat A4′tje dat in het zicht hangt, maar leef deze ook na – toets of dat de uitkomst van een beslissing ook in lijn ligt met de visie.
Wat mij betreft wordt het ontbreken van visie veroorzaakt door gebrek van aan ervaring en of professionaliteit, wat denk jij?